istatistik

aradığınız etikete şu linkten ulaşabilirsiniz : istatistik için sonuçlar

istatistik için diğer sonuçlar

sayilari kiyaslama bilimi
bir istatistikciyi almislar, bir elini kaynar suya, bir elini buz gibi soguk suya sokmuslar, ee demisler.. nasil hissediyosun?
"on the average, i feel fine " demiş... yaaa...
bi halta yaramayan başbelası bir ders
kuyruklu yalan olarak tabir edilen bir olgu. barbie'nin ba$inin belasi bi$i.
7 sene okuduğum bölüm. hitler in emri ile ilk çalışmaları yapılmış iki bilim dalından biridir. diğeri için (bkz: genetik)
yalan soylemenin en zevkli ve en bilimsel yolu.
yanlis ellere düstügünde su sekil çikarimlara yol açabilecek bilim:

- ortalama insanin bir gögsü ve bir testisi vardir.

- bir uçakta bir bomba bulunmasi ihtimali milyonda birse, iki bomba birden bulunmasi ihtimali trilyonda birdir. o zaman en güvenlisi uçaga hep bir bombayla binmektir!
ing. statistics/stat
nerede cokluk orada istatistik
(bkz: spss)
(bkz: vista)
(bkz: eviews)
ekonometrinin babası iktisat ise annesi istatistiktir.
olguların ortaya çıkardığı ölçülebilir değerleri inceleyerek olgular hakkında fikir edinme amacını güden bilim dalı.
nonlineer evren anlayışıyla birlikte daha bir önem kazanan bilim dalı. (bkz: istatistiksel mekanik)
son dört senede verilerin her 16 ayda ikiye katlanmasıyla birilkte istatistik bilimi de geneli incelemede son can çekişmelerini yaşamaktadır. artık onemli olan var olan bilgileri derlemek değil gerekli olan bilgileri ayıklamaktır. bu anlamda klasik istatistiğin yöntemlerini ( regresyon scalearc vs.) işe yaramaz olarak kabul etmek yanlış olmaz. yapay zekacıların da konuşan robot yapmaktan sıkılıp bilgilerini ve yöntemlerini data analisys konularına kaydırmalarıyla kendi kendilerini geliştiren mine-enginelar geliştirtirilmiştir. büyük bir olasılıkla 10 sene sonrasında dinamik verilerin bulunduğu ortamlarda klasik anlamda hiçbir istatistik çalışması yapılamayacaktır.
sayilarla yalan soyleme sanati
istatistik bikinili bir kadın gibidir
asıl görünmesi istenen kısım haricinde her yeri gösterir
edit: myrkulun belirttiğine göre çetin altan 1950 lcivarı bu sözü söylemiş
sayisal bilgiden anlam cikarilmasi olayi. istatistik gunluk ish yasamindan iktisadi yasama kadar her noktada karsimiza cikmaktadir. belirsizligi arastirir, iliskileri cozumler, gelecege yonelik kestirim(tahmin)lerde bulunur ve yine belirsiz bir ortamda karar vermenizi de saglar istatistik. o bakimdan faydalidir. basi belada olanlar tarafindan, gercek hayatla ilgisi olmadigi savunulur :)
nedense herkes istatistiği sayısal yalan söyleme sanatı olarak ele alır, aslında herşey istatistik gereçlerinin "yanılma payımı biliyorum o da %5 'tir %10'dur" deme tevazusunu göstermesiyle başlar. tam sayım yapılmadıkça (ki tam sayım ütopik bir olaydır, o da hata içerir) hiçbir örneklem sonucunda kesin sonuç vermez yaklaşık bir sonuç verir. bu yalan değildir, bu bilimsel dayanakları olan bir tahmindir. istatistik blur bir resim çizer, bunu yorumlarla netleştirmek istatistikçiye yada analiste kalmıştır.

haftalık tüketilen süt miktarı ile bir grup insanın boyu arasında ilişki kurulduğunda, sütün boya olan etkisinin anlamlılığı rakamsal olarak ifade edilir. sonuçta %89 olasılıkla etki eder %11 olasılıkla bu ilişki geçerli değildir denir.

burada anlatmaya çalıştığım şey istatistik gereçleri assumptionlar yapar ve onların limitlerini ölçer. belki de tarih , sosyoloji , psikoloji gibi yorum ve görüşleri baz almış beşeri ilimlerden daha dürüsttür. determinist araçlar topluluğudur.

işin en önemli kısmı olan yorum aşamasında yalan dolan devreye girer. neyin analizinin yapıldığı, neyin yorumlandığı hipotezin ne olduğu önemlidir. zekice kurulmamış ilişkilerden elde edilen istatistikler gereksizdir, onlar harbiden yalan olurlar zaten. bu yaklaşım istatistik bilimini "yalan söyleme sanatı" haline getirmez, aksine bu yaklaşım din olsun beşeri ilim olsun müspet ilim olsun ne bok olursa olsun herşeyi yalana çevirebilir, yeter ki kişi ilüzyon yaratmak istesin, olayları olduğundan farklı göstermek istesin (imho.)
ekonometri, iktisat ve matematigin kesisim kumesidir.
sayilar kendi iclerinde deger yargilari barindirmaz. veriler yalniz olgusal bilgi verir kuskusuz bunlar da belli bir sav(tezin)in su ya da bu yanini savunmakta ise yarabilir. ancak elde edilen sonucun sunumunda basit soz hileleriyle sayilari belli bir savi desteklermish gibi gostermek mumkundur. bu acidan "sayilarla yalan soyleme sanati" olarak klasiklesmishtir, yalandan kasit budur.
ornek:-bir fabrikada calisanlarin ortalama yillik gelirleri 10000 dolardir
-bir fabrikada calisanlarin ortalama yillik gelirleri "yalnizca" 10000 dolardir
bir fabrikada çalışanların ortalama geliri hesaplanırken genelmüdür ve genelmüdür yardımcısını da hesaba katarsanız tabi 10,000$ gibi bir rakam elde edebilirsiniz, yukarıda bahsedilen "görüş çarpıtma" meselesine güzel bir örnek oldu her ne kadar örnek bu amaçla verilmediyse de (keri burada laf oyunu ile yalan söyleniyor'u kastetmiş halbuki). oysa burada yapılması gereken şey kaç çalışan sınıfı var ise bunları kategorize etmek ve kategoriler arasında bir ortalama çıkartmaktır.

istatistik genel kanının aksine doğru kullanılmadığı müddetçe hep saçma ve yalan yanlıştır, böyle olması da genelde olasıdır çünkü istatistiğin arkasına sığınarak bütçe oluşturmaya çalışan yöneticiler ya da oy toplamaya çalışan politikacılar her zaman var olacaktır.
yapilan arastirma sonuclarinin yorumlanmasında istenildiginde (bkz: kotu niyet) farkli sonuclara ulasabilen fakat her zaman bir sonuca varirken hata paylarini belirten (bkz: guven araligi) bu yuzden elde edilen sonuclarin yalan yanlis olarak nitelendirilemiyecegi, aşşağılanırken gormekten rahatsiz oldugum ve dört senedir ustunde ihtisas yapıp emek harcadığım bilim dalı.
(bkz: sayilar yalan soylemez yalancilar sayi soyler)
veriyi derleme,analizetme,sunma,ve yorumlama tekniği.
geçilmesi gereken bir ders yada bitirilmesi gereken bir bölüm olarak ele alındığında tam bir kabus olsa da kafayı biraz kullanma durumunda altından kalkılınmayacak bir şey değildir.. içeriğini doğru dürüst kavrama durumunda insana perspektif kazandırır.. formül ezberleme yoluyla halledilmeye çalışılırsa eninde sonunda çökertir beyni.. isi'nin tanımına göre istatistik hem bireylerin üstüste eklenen sayısal verileri hem de bu verilerin toplanma, analiz edilme ve yorumlanmasıdır. istatistiğin her konusunda, detaylar ve formüllerle kıvranmaktansa geniş açıdan bakıp temel mantıkları anlamak daha önemlidir.. bu yolla o sefil formüller de gayet rahat başa çıkılabilcek önermeler haline gelir.. mesleğimdir.. severim kendisini..

Not :